Ulaanbaatar.nutag.mn

Энхтайваны гүүрний эвдрэлийг шөнийн цагаар засаж байна

zulaa — Tue, 30 Jun 2026 16:06:26 +0800

Нийслэлийн Хан-Уул дүүргийн 2 дугаар хороо, Энхтайваны гүүрэн дээрээс автомашин унасан осол энэ сарын 16-нд гарч, гүүрний хашлагад эвдрэл үүссэн.

Тус хэсгийн засварын ажлыг зургаадугаар сарын 27, 28-ны өдрүүдэд замын хөдөлгөөнд саад учруулахгүй байх зорилгоор шөнийн 23:00-06:00 цагийн хооронд “Гоц тех инженеринг” ХХК гүйцэтгэж, бетон хайсны засварын ажлын хүрээнд эвдэрсэн хэсгүүдийг зайчлан шинээр хэв хашмал зангидан цутгалтын ажлыг хийж дуусаад байна. Зүлгүүр, будаг болон тоноглол хийх ажил үлдээд байна.

НЗДТГ-ЫН ХЭВЛЭЛ МЭДЭЭЛЭЛ, ОЛОН НИЙТТЭЙ ХАРИЛЦАХ ХЭЛТЭС

Оросын иргэд банкуудаас хагас их наяд рублийн хадгаламжаа татжээ

zulaa — Mon, 29 Jun 2026 10:27:56 +0800

Оросын Холбооны Улсын Төв банкны тайлангаас үзвэл, тус улсын иргэд 2026 оны тавдугаар сард арилжааны банкууд дахь хадгаламж болон данснаасаа 500 тэрбум рубль эргүүлэн татсан байна.

Хөрөнгийн гадагшлах урсгал нь өмнөх оны дөрөвдүгээр сард иргэдийн хадгаламж 1.1 их наяд рублиэр өсөж байсантай эсрэгцэж байгаа бөгөөд Төв банкнаас үүнийг баярын өдрүүдийн зардал болон нийгмийн халамжийн урьдчилгаа төлбөртэй холбон тайлбарлаж байна.

Төв банкны "Оросын Холбооны Улсын банкны салбарын хөгжил" тайланд тэмдэглэснээр, зургадугаар сарын 1-ний байдлаар банкууд дахь иргэдийн нийт хөрөнгийн хэмжээ 67.6 их наяд рубль болж буурчээ. Хөрөнгийн гадагшлах урсгалыг нарийвчлан авч үзвэл, иргэдийн харилцах дансны үлдэгдэл 300 тэрбум рублиэр буюу 1.4 хувиар, харин хугацаатай хадгаламжийн хэмжээ 200 тэрбум рублиэр буюу 0.4 хувиар тус тус хорогдсон байна.

Хадгаламж буурах болсон гол шалтгаануудын нэг нь тавдугаар сарын нийгмийн халамжийн тэтгэмжүүдийг дөрөвдүгээр сард урьдчилан олгосон явдал юм. Үүний улмаас дөрөвдүгээр сард банкуудын эх үүсвэр хиймлээр өсөж, тавдугаар сард шинээр орох мөнгөн урсгал саарчээ. Түүнчлэн тавдугаар сарын урт хугацааны баярын өдрүүдээр иргэд аялал жуулчлал, амралт зугаалга болон баяр ёслолын арга хэмжээнд их хэмжээний зардал гаргасан байна. Баярын өдрүүдэд бэлэн мөнгөний эрэлт өндөр хэвээр байсан бөгөөд эргэлтэд байгаа бэлэн мөнгөний хэмжээ тавдугаар сард 400 тэрбум рублиэр нэмэгдэж, зургадугаар сарын 1-ний байдлаар 20.48 их наяд рубльд хүрчээ.

Иргэдийн хадгаламж буурсан үзүүлэлттэй байгаагаас ялгаатай нь аж ахуйн нэгж, байгууллагуудын банкны данс дахь хөрөнгө тавдугаар сард 1.8 их наяд рублиэр буюу 2.9 хувиар өсөж, 63.4 их наяд рубльд хүрсэн байна. Уг өсөлтийг эрчим хүчний өндөр үнээс ашиг хүртэж буй экспортлогчид болон улсын төсвийн гүйцэтгэгч компаниудын орлого бүрдүүлжээ. Харин орон сууцны шинэ барилга ашиглалтад орох явц удааширсны улмаас эскроу дансны үлдэгдэл 7.27 их наяд рубль болж, ердөө 1.1 хувиар нэмэгдсэн байна.

Үүний зэрэгцээ ипотекийн зээлийн зах зээлд уналт ажиглагджээ.

Арилжааны банкуудаас тавдугаар сард олгосон ипотекийн зээлийн хэмжээ дөрөвдүгээр сарынхтай харьцуулахад 9 хувиар буурч, 359 тэрбум рублиэс 328 тэрбум рубль болж багассан байна.

Цаашид, аж ахуйн нэгжүүдийн хөрөнгийн өсөлт болон ипотекийн зээлийн хумигдаж буй хандлага нь Оросын банкны салбарын ерөнхий төлөв байдал, зээлийн бодлогод тодорхой нөлөө үзүүлэхээр байна гэв.

Я.Содбаатар: МАН-аас ерөнхийлөгчид нэр дэвших хүнийг ард түмнээс санал авч сонгоно

zulaa — Wed, 24 Jun 2026 11:53:33 +0800

Монгол Ардын Нам(МАН)-ын удирдах зөвлөлөөс цаг үеийн асуудлаар Тусгаар тогтнолын ордонд хэвлэлийн хурал зохион байгуулж, аймаг, сумын иргэдийн төлөөлөгчдийн нөхөн сонгуулийн дүнг танилцууллаа.

Энэ үеэр 2027 оны ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөх нэр дэвшигчийг хэрхэн сонгох талаар мэдээлэл өгөв.

МАН-ын ерөнхий нарийн бичгийн дарга Я.Содбаатар "Монгол Улсын Үндсэн хуульд ерөнхийлөгчид 50-аас дээш насны, сүүлийн таван жил эх орондоо ажиллаж амьдарсан хүн нэр дэвших заалттай. Манай намд энэ шаардлагыг хангах олон нэр дэвшигч байгаа.

Тиймээс намын өмнөх жишгийн дагуу тэрийг нэр дэвшүүлнэ гэж хэлэхээс илүүтэй ард иргэдээс санал авна. Зөвхөн намын гишүүдээс төдийгүй, мэргэжлийн байгууллага, холбоод, бизнес эрхлэгч нараас санал авч МАН-аас дараагийн зургаан жил ерөнхийлөгчөөр ямар хүн ажиллуулахыг манай ард иргэд хүсэн хүлээж байна, тэр хүнийг нэр дэвшүүлнэ.

Энэ намраас эхэлж хэлэлцүүлэг, санал авах процессыг эхлүүлнэ. МАН ард түмний ерөнхийлөгчийг ард түмнээс нь санал авч гаргах нь зүйтэй гэсэн байр суурьтай байна. Тиймээс өнөөдөр тухайлан нэг хүн нэрлэхгүй. Ямар нэг хүний нэр товлогдсон зүйл байхгүй" гэв.

Энэ онд 262.3 мянга га талбайд үр тариа, 5.7 мянган га-д хүнсний ногоо тариалжээ

zulaa — Mon, 22 Jun 2026 08:57:55 +0800

2026 оны тавдугаар сарын эцэст улсын хэмжээнд 336.1 мянган га талбайд үр тариа, төмс, хүнсний ногоо зэргийг тариалжээ. Энэ нь өнгөрсөн оны мөн үеэс 2.5 хувиар нэмэгдсэн дүн юм.

Тодруулбал

үр тариа 262.3 мянган га-д
техникийн ургамал 41.2 мянган га-д
төмс 8.2 мянган га-д
хүнсний ногоо 5.7 мянган га-д тариалсан байна.

Тариалсан талбайн хэмжээний өөрчлөлтийг тухайд техникийн ургамал тариалсан талбай 19.3 мянган га талбайгаар буурсан бол үр тариа 24.8 мянган га, төмс 1.5 мянган га, таримал тэжээл 17.9 мянган га талбайгаар өргөжсөн гэж Үндэсний Статистикийн Хорооноос мэдээлэв.

Арлын жижиг улс Европын аваргуудтай тэнцлээ

zulaa — Wed, 17 Jun 2026 12:47:53 +0800

Хөлбөмбөгийн ДАШТ-нд анх удаа оролцож буй 500 мянга орчим хүн амтай Кабо Верде улс Европ тивийн аваргуудтай тэнцлээ. Ингэснээр энэ улсын хувьд түүхэн мөч тохиож байна. Тэмцээн эхлэхэд дэлхийн чансааны хоёрдугаарт эрэмбэлэгдэж байсан Испани ийнхүү тэнцсэнээр гуравдугаар байр руу ухарлаа. Харин түүхэн оноогоо авсан Кабо Верде гурван байр ахиж 64-рт эрэмбэлэгдэж байна.

Тоглолт эхнээсээ л Испанийн давамгайлал дунд өрнөсөн. Гоолын боломж, бөмбөг эзэмшилт илүү байсан ч Кабо Верде байрласан хамгаалалт, хамгаалалтын ойлголцол маш сайн гэдгээ дэлхий дахинд харуулсан юм. Эсрэгээрээ Испанийн шигшээ багт Ламин Ямаль ус агаар мэт үгүйлэгдэж байлаа. Нэг ёсондоо эсрэг багтаа уншигдхаар тоглосон гэсэн үг. Хэдийгээр Кукурелла, Ферран Торрес нар гоолын хэд, хэдэн боломж үүсгэсэн ч гоол болгож чадаагүй. Кабо Вердегийн 40 настай хаалгал Возиньягийн гайхалтай хаалтуудыг энд дурдах нь зүйтэй. Ялангуяа Оярзабалын бараг орж явсан бөмбөгийг хааж, гоолын дайтай хаалт гүйцэтгэсэн.

Ийнхүү Португалийн хоёрдугаар лигт тоглодог 40 настай хаалгач Возиньягийн ачаар Кабо Верде ДАШТ-ний анхны оноогоо авлаа. Зах зээлийн үнэлгээ нь 50 мянган евро. Энэ мөнгийг Эрлинг Холанд таван цагт л олдог.

Хоёрдугаар хагас ч яг энэ дүр зургаар үргэлжилсэн. Кабо Вердечүүд байрласан хамгаалалтаа зохион байгуулалттай гүйцэтгэж, эсрэг багийн довтолгоонд хана хэрэм мэт л байлаа. Цөхрөнгоо барсан Де ла Фуенте формоо олж амжаагүй Ламин Ямалийг арга буюу талбайд гаргав. Тэр талбайд гармагцаа л унтаад байсан Испанийн довтолгоог сэргээсэн. Ялангуяа Микел Меринод дамжуулалт өгсөн ч цаадах нь үр дүнтэй болгож чадаагүй. Возинья энэ тоглолтод найман хаалт гүйцэтгэсэн. Испанийн гоол орох магадлал 2-оос илүү байсан нь Возинья ямар гайхалтай тоглосныг илтгэнэ. Тийм ч учраас энэ тоглолтын шилдэг тоглогчоор Возинья тодорсон юм.

Угсармал орон сууцуудыг гал дэмждэггүй материалаар дулаалж, метал фасад суурилуулж байна

zulaa — Tue, 16 Jun 2026 16:59:33 +0800

“Улаанбаатар хотын орон сууцны эрчим хүчний үр ашгийг дээшлүүлэх” төслийн нээлт өнөөдөр боллоо. Төсөл нь угсармал орон сууцны барилгуудыг орчин үеийн эрчим хүчний хэмнэлттэй стандартын дагуу шинэчлэх, оршин суугчдын амьдрах орчныг тав тухыг сайжруулах, хүлэмжийн хийн ялгарлыг бууруулах зорилготой юм.

Төслийг Их Британи болон ХБНГУ-ын Засгийн газрын санхүүжилтээр “Хүлэмжийн хийн ялгарлыг бууруулах үйл ажиллагааг дэмжих байгууллага /Mitigation Action Facility/, Хот байгуулалт, барилга, орон сууцжуулалтын яам, Улаанбаатар хотын Захирагчийн ажлын алба хамтран санхүүжүүлж байна. Дээрх ажлын хүрээнд:

Барилгын гадна ханыг гал дэмждэггүй эрдэс хөвөнгөөр дулаалж металл фасад суурилуулах

Дээврийн дулаалга, ус тусгаарлах материалыг шинэчлэх

Гадна агаарын температурт уялдуулан дулааныг автоматаар тохируулах насос дулааны тоолуур суурилуулах

Зэрэг ажил хийгдсэн. Ингэснээр дулаан алдагдлыг 40 орчим хувиар бууруулж, барилгын ашиглах хугацааг 30 жилээр уртасгана. Улаанбаатар хотын орон сууцны барилгын 30 орчим хувийг угсармал орон сууцны барилгууд эзэлдэг бөгөөд дийлэнх нь дулаан алдагдал ихтэй байдаг. Эдгээрээс 200 орчим угсармал орон сууцны барилгыг 2026-2027 онд шинэчлэхээр төлөвлөсөн.

Ц.Монгол: Нэг гэрээг гэмт хэрэг гээд, нөгөөг нь орхих нь шударга ёс уу?

zulaa — Mon, 15 Jun 2026 20:50:56 +0800

Хуульч, өмгөөлөгч Ц.Монголтой ярилцлаа.

-Та шүүх засаглал, хууль хяналтын байгууллагын өнөөгийн байдалд нэлээд шүүмжлэлтэй хандаж байгаа юм байна. Яагаад?

-Үндсэн хуулийн үзэл баримтлалын дагуу хууль тогтоох, гүйцэтгэх, шүүх эрх мэдэл харилцан хяналттай, бие даасан байх ёстой. Гэвч практикт шүүхийн хараат бус байдалд нөлөөлөх улс төрийн болон институцийн хүчин зүйлс оролцож болзошгүй нөхцөл ажиглагдаж байна. Энэ нь эрх зүйн тогтолцооны суурь зарчим болох хууль дээдлэх, эрх тэгш, шударга байх зарчимд сөргөөр нөлөөлж, цаашлаад шүүхийн хараат бус байдалд шууд нөлөөлж байна.

-Энэ нөлөө бодит амьдрал дээр яаж илэрч байна вэ?

-Харамсалтай нь хууль, хяналтын байгууллагуудыг ашиглан зохиомол хэрэг үүсгэх, шүүхээс эргэлзээтэй шийдвэр гаргах тохиолдлууд нэмэгдэж байна. Үүний улмаас иргэн, бизнес эрхлэгчид хэлмэгдэж байгаа нь нууц биш

-Та тодорхой жишээ дурдаж болох уу?

-Тодорхой жишээ гэвэл саяхан анхан шатны шүүхээр шийдвэрлэсэн “Эрдэнэт үйлдвэр”-ийн гүйцэтгэх захирал асан Ц.Даваацэрэнд холбогдох хэргийг шийдвэрлэсэн байдал. Уг хэрэгт Эрдэнэт үйлдвэр “Ачит Ихт” компани болон Медипастай байгуулсан гэрээг улсад хохирол учруулсан гэж үзэн түүнд эрүүгийн хэрэг үүсгэсэн байдаг. Гэвч уг асуудлыг зөвхөн эрүүгийн эрх зүйн хүрээнд бус, тухайн үеийн эдийн засгийн болон менежментийн шийдвэрийн агуулгаар хамтад нь үнэлэх шаардлагатай байсан.

-Гэтэл уг гэрээ үнэхээр хууль зөрчсөн байж болох уу?

-Баримтаас харахад эсрэгээрээ. Монгол Оросын хамтарсан Эрдэнэнт үйлдвэр нь 2015 онд олон жил ашиглалтгүй байсан Эрдэнэтийн овоолгыг эдийн засгийн эргэлтэнд оруулах асуудлаар хоёр компанитай гэрээ байгуулахдаа, ашиглагч компанийн үйл ажиллагаанаас ямар нэг эрсдэл үүрэхгүй гэж үзэж, уг компанийн 34%-ийг эзэмшихээс татгалзаж, Иргэний хуулийн хүрээнд ажил гүйцэтгэх гэрээгээр овоолго ашиглалтын төлбөрт бүтээгдэхүүний орлогоос төлбөр авах үүргээр сольсон.

Шүүх тухайн үеийн хамтарсан Эрдэнэт үйлдвэрийн шийдвэрээр “Ачит Ихт” ХХК-ийн 34%-иас татгалзаж, Иргэний хуулийн дагуу байгуулсан гэрээг улсад хохирол учруулсан гэж дүгнэсэн.

Ачит Ихт ХХК нь Эрдэнэт үйлдвэртэй байгуулсан 2010 оны гэрээний дагуу 34% болон ТУЗ-ийн гишүүний суудлыг өгөх саналаа хүргүүлсэн боловч Эрдэнэт үйлвэрийн Ажлын хэсэг нь, үйлдвэрийг нь байгаль орчин, санхүү, үйл ажиллагаа болон технологийн өндөр эрсдэлтэй гэж дүгнэж, 34% эзэмшихээс татгалзаж, оронд нь ашиглалтын төлбөр авах гэрээг санал болгон байгуулсан байдаг. Гэтэл шүүх үүргээ биелүүлсэн талыг нь гэм хор учруулсан гэж үзэж буй нь тухайн үеийн хамтарсан үйлдвэрийн удирдлагын шийдвэр, түүний үндэслэл, улс орны эдийн засгийн байдал, үйлдвэрийн бодит нөхцөл байдлыг харгалзан үзэж, үнэлэх шаардлагатай байсан.

-Тэгвэл яагаад асуудал үүссэн гэж?

-Гол маргаан нь тухайн шийдвэрийг “улсад хохирол учруулсан санаатай үйлдэл” гэж үзсэнд анхаарал хандуулж байна. Мөн ижил төрлийн, ижил агуулгатай гэрээнүүдийг харьцуулахад эрх зүйн зөрүүтэй үнэлгээ өгч байгаа нь хачирхалтай байна. Хамгийн сонирхолтой нь 2015 онд “Ачит Ихт”-тэй байгуулсан гэрээтэй яг адил нөхцөлтэй гэрээг “Зэс эрдэнийн хувь” компанитай мөн байгуулсан байдаг. Яг ижил нөхцөлтэй хоёр гэрээ байхад зөвхөн нэгийг нь “гэмт хэрэг” гэж үзсэн нь өөрөө асуулт дагуулж байна. Шударга бус явдал уу? Улс төрийн нөлөөлөл үү?

-Та “ижил гэрээнүүд” гэж юуг хэлж байна вэ?

-“Ачит Ихт” компанитай байгуулсан 2015 оны гэрээтэй ижил нөхцөл бүхий гэрээг “Зэс эрдэнийн хувь” компанитай мөн байгуулсан гэдгийг хэлээд байна. Аль алинд нь анхны хувь эзэмших нөхцөлийг өөрчилж, борлуулалтын орлогоос ашиглалтын төлбөр авах хэлбэрт шилжүүлсэн байдаг. Тухайн үед Эрдэнэтийн овоолгыг ашиглах нөхцлөөр хоёр компанитай ижил агуулгатай, 34% эзэмших асуудлаас татгалзаж, иргэний хуулийг үндэслэн ашиглалтын төлбөр төлөх гэрээ байгуулсан байхад зөвхөн нэг компанийг гэм хор учруулсан гэж буруутгаж, гэмт хэрэг гэж үзсэн нь Шударга бус бөгөөд үүний цаана улс төрийн нөлөө орсон биш биз гэсэн эргэлзээ төрүүлж байна.

-Энэ нь эрх зүйн хувьд ямар асуудал үүсгэж байна вэ?

-Эрүүгийн эрх зүйн гол зарчим бол хууль тэгш үйлчлэх явдал. Хэрэв ижил нөхцөлтэй үйлдэлд нэг тохиолдолд нь эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэж, нөгөөд нь хүлээлгэхгүй байгаа бол эрх зүйн хэрэглээний зөрүү үүсэж байна гэж үзэх үндэслэл бий. Энэ нь selective prosecution буюу сонгомол яллах эрсдэлийг бий болгодог.

-Өөрөөр хэлбэл, асуудал нь зөвхөн нэг хүний буруутай эсэхээс давсан гэсэн үг үү?

-Тийм. Асуудлын гол нь тухайн шийдвэрийг гаргасан институцийн процесс, хамтын шийдвэр гаргалт, мэргэжлийн дүгнэлтүүдийг хэрхэн үнэлж байгаа эсэхэд оршиж байна. Нэг албан тушаалтныг онцлон эрүүгийн хариуцлагад татахдаа ижил нөхцөл бүхий бусад шийдвэрүүдийг орхигдуулж болохгүй. Шүүх асуудлыг шийдэхдээ Монгол - Оросын хамтарсан үйлдвэр нь хоёр улсын Засгийн газар хоорондын гэрээ, хэлэлцээрээр баталсан Дүрэм”-ийн дагуу хоёр талын харилцан зөвшилцсөний үндсэн дээр гарсан хамтын шийдвэрээр үйл ажиллагаа нь зохих журам, процессоор явагддаг гэдгийг харгалзан үзээгүй нь ноцтой үр дагавар үүсгэх үндэслэлтэй.

-Ийм нөхцөлд ямар шийдвэр, хандлага илүү үндэслэлтэй вэ?

-Эрх зүйн хувьд гурван зарчим барих ёстой. Нэгд, баримтын иж бүрэн үнэлгээ – бүх төстэй гэрээ, хэлцлийг хамтад нь авч үзэх, хоёрт, хуулийн нэг мөр хэрэглээ – ижил нөхцөлд адил эрх зүйн үнэлгээ өгөх, гуравт, эрсдэлийн шинжилгээ – тухайн шийдвэрийг гаргах үеийн эдийн засгийн нөхцөл байдлыг харгалзан үзэх.

-Та энэ хэргээр нийтэд юуг харуулж байна гэж дүгнэж байна вэ?

-Энэ кейс нь зөвхөн нэг компанийн асуудал биш. Харин шүүхийн хараат бус байдал, хууль тэгш үйлчлэх зарчим бодитой хэрэгжиж байгаа эсэхийг шалгах тест болж байна. Хэрэв ижил нөхцөлд өөр өөр хандлага хэрэглэвэл иргэдийн шүүхэд итгэх итгэл сулрах эрсдэлтэй.

-Цаашид ийм асуудлыг хэрхэн шийдвэрлэх ёстой вэ?

-Нэгдүгээрт, ижил төстэй бүх гэрээ, шийдвэрүүдийг хуулийн хүрээнд шалгах шаардлагатай. Хоёрдугаарт, эрүүгийн болон иргэний эрх зүйн заагийг тодорхой ялгах, эдийн засгийн шийдвэрийг заавал гэмт хэрэгт тооцох хандлагаас зайлсхийх хэрэгтэй. Гуравдугаарт, шүүхийн хараат бус байдлыг бодитоор хангах институцийн баталгааг бэхжүүлэх хэрэгтэй.

Н.БУЯНЖАРГАЛ

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

Төл бойжилт 98.8 хувьтай байна

zulaa — Mon, 08 Jun 2026 10:49:10 +0800

Монгол Улсын хэмжээнд 2026 оны хаврын мал төллөлт, хаваржилтын ажлын явц идэвхтэй үргэлжилж байна. Энэ жил улсын хэмжээнд нийт 22.4 сая эх мал төллөх урьдчилсан тооцоо гарсан бөгөөд өнөөдрийн байдлаар мал төллөлтийн явц 76.0 хувьд хүрээд байна. Тодруулбал, одоогийн байдлаар 17 сая орчим эх мал амжилттай төллөж, мал сүрэг үндсэн дөрвөн төрлөөр өсөж байна. Мал төллөлтийн явцыг бүс тус бүрээр нь нарийвчлан авч үзвэл баруун болон зүүн аймгуудад харьцангуй өндөр хувьтай үргэлжилж байна.

Баруун бүс: Төллөлтийн явц хамгийн өндөр буюу 78.5 хувьтай,
Зүүн бүс: Удаах байранд буюу 77.8 хувьтай,
Хангайн бүс: Мал төллөлт 75.4 хувьтай,
Төвийн бүс: Одоогоор 72.9 хувийн гүйцэтгэлтэй байна.

Энэ жил гарсан төлийн хорогдол бага, бойжилт туйлын сайн байгааг албаныхан онцоллоо. Нийт төллөсөн 17 сая малын 98.8 хувь буюу 16.8 сая төл эсэн мэнд бойжиж байна.

Баяртай Чүнчин

otgoo — Tue, 02 Jun 2026 14:33:22 +0800

“Хятадын эртний гурван улсын түүхийн ул мөрөөр” Сычуань - Чүнчингийн соёлтой танилцах зуслангийн арга хэмжээний бүх хөтөлбөр дуусаж, аяны багийнхан 05-р сарын 15-ны өдөр Чүнчин хотоос аяарлалаа.

Чүнчин гэдэг үнэхээр гайхалтай хот, ёстой л “8D” хэмээх нэрдээ зохисон гайхалтай байгууламжтай. Нэг давхраас шатаар уруудсаар уруудсаар гараад очиход нэг давхар, дахиад бас нэг шат олж уруудсаар уруудсаар гараад очиход дахиад л нэг давхар, магадгүй тав, зургаа, цаашлаад хорин хэдэн давхар ч байж мэднэ. Уул бараадаж тохижсон “Уулын хот” мөнөөсөө мөн. Сүүлчийн өдөр “18 шат” хэмээх газарт хүрч хоолонд орох үеэр үүнийг нь яах аргагүй мэдэрлээ.

Чүнчин хотын "18 шат" гудамж

Долоон хоногийн турш хамт аялж, хамт суралцсан оюутан залуус маань онгоцны буудалд салах үеэр үнэхээр салж ядаж байлаа. Аяллын эхний өдөр харилцан танихгүй байсан хүмүүс хэдхэн хоногийн дотор танилцаж, дасалцаж, сайхан найзууд болсон байна.

Анх удаа оюутан дүү нартай хамт аялж үзсэн сэтгүүлч миний хувьд тэднээс сурах юм их байсан. Тэд эрч хүчтэй, бүх зүйлд идэвхтэй, суралцах, мэдлэг эзэмших эрмэлзэл бялхам байсан нь надад маш их таалагдсан. Маргааш шинэ зүйл үзнэ, шинэ газрын шинэ түүхтэй танилцана, залуучууд их зүйлийг асууна гэж бодохоор би өөрөө ч мэдээлэл хайж, мэдлэг цуглуулах урамтай болдог байлаа.
Энэ юу гэж байгаа? Тэр нь ямар учиртай вэ? Хэн гэдэг хүн яах гэж бүтээсэн? гэх зэргээр тэд бүх зүйлд сонирхол төрнө. Хэлээд өгөхөөр “Гайхалтай юм, сайхан байна, агуу юм аа” гэх мэтчилэн маш эерэг хариу өгнө. Бусдын шилдэг, давуу талыг хүлээн зөвшөөрч, үнэлж чаддаг байж өөрийгөө хөгжүүлэх ухамсар бий болдог болов уу гэж би ойлгодог. Энэ мундаг ухамсартай, эрч хүчтэй залуучуудын ард гэгээн саруул ирээдүй хүлээж байгаа гэдэгт эргэлзээгүй итгэж явсан минь үнэн.
Ийнхүү Хятад, Монгол, Орос гурван улсын залуучууд, гурван улсын сэтгүүлчид хамтдаа Хятадын эртний гурван улсын түүхийн жимээр аялсан, “гурван гурав ес”-ийн бэлгэшээлтэй аян маань утга төгөлдөр өндөрлөлөө.

Бид илүү нээлттэй, үр ашигтай, ногоон Өвөр Монголыг харлаа

otgoo — Tue, 02 Jun 2026 12:45:38 +0800

Тавдугаар сарын Өвөр Монголд зуны сайхан улирал саатаж байна. 05-р сарын 11-нд Монгол Улсын Монцамэ, Үнэн сонин, Өнөөдөр сонин, MNBTV зэрэг Монгол Улсын томоохон хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүд, мөн Zuv.mn, Mass.mn, News.mn зэрэг томоохон вэбсайтууд, мөн Гуанмин сонин Дэйли, Ардын өдрийн сонин зэрэг Хятадын хэвлэл мэдээллийн хэрэгслүүдийн 40 гаруй сэтгүүлч Өвөр Монголын Эрээн хотод цуглан хамтарсан сурвалжилгаа эхэллээ.

Энэ сарын 16-ныг хүртэл үргэлжлэх энэхүү арга хэмжээний үеэр сэтгүүлчид "Бүс ба Зам" санаачлагын хүрээнд Хятад, Монголын прагматик хамтын ажиллагааны тод түүхийг баримтжуулахаар Өвөр Монгол, Бээжин хотоор сурвалжилна. 05-р сарын 11-нээс 05-р сарын 13-ны хооронд сэтгүүлчид Өвөр Монголын Эрээн хот, Улаанцав хотод хүрч, боомт, зах зээл, үйлдвэрлэлийн парк, аж ахуйн нэгжүүдээр зочилж, Өвөр Монголын чансаатай хөгжлийн эрч хүчийг биечлэн мэдэрсэн.

Боомтын шинэ төрх: "Гарц"-аас "Төв" хүртэл

Эрээн хот нь Хятад-Монгол-Оросын эдийн засгийн коридорын гол зангилаа юм. Монгол Улсад нээлттэй хамгийн том хуурай замын боомт болох Эрээн хот нь хоёр улсын хоорондын хүний урсгалын 70 гаруй хувийг, Монгол руу экспортлох зайлшгүй шаардлагатай бараа бүтээгдэхүүний 80 гаруй хувийг хариуцдаг.

05-р сарын 11-нд сурвалжлагчид Хятадын /Өвөр Монгол/ Чөлөөт худалдааны туршилтын бүсийн Эрээн хотын бүстэй танилцлаа. Хятад-Монголын Эрээн хот-Замын Үүдийн эдийн засгийн хамтын ажиллагааны бүсийн Хятадын тал болох энэ бүсийг мэдээлэлд суурилсан хяналтаар дамжуулан хил дамнасан хамтын ажиллагааны "загвар" болгон хувиргах болно.

"Одоогийн байдлаар Хятад-Монголын эдийн засгийн хамтын ажиллагааны бүс 1.5 тэрбум юанийн хөрөнгө оруулалт хуримтлуулж, гурван хавтгай дөрвөлжин километр гол талбайн дэд бүтцийн барилгын ажлыг дуусгаад байна.

Ард түмний амьжиргаа: Хүнсний ногоо хөршийн сэтгэл

05-р сарын 12-ны үдээс өмнө сэтгүүлчдийн баг Эрээн хотын жимс, хүнсний ногоо, үр тариа, газрын тосны импорт, экспортын парк ХХК-д зочиллоо. Паркийн дотор Хятад, Монгол хэлээр шошготой алим, жүрж, сонгино болон бусад жимс, хүнсний ногооны хайрцгийг ажилчид ачааны машинд ачиж, хурдны замын боомтоор дамжуулан Монгол руу тээвэрлэхэд бэлэн болгож байв.

Компанийн ерөнхий менежерийн орлогч:

- Манай жимс, хүнсний ногоо чанар сайтай бөгөөд сайн хадгалагддаг. Эрээн хотоос хөдөлж, маргааш өглөө нь Улаанбаатарт ирээд, үд дунд гэхэд монголчуудын хоолны ширээн дээр байх боломжтой.

Энэхүү амжилтын цаана гаалийн бүрдүүлэлтийн үр ашгийг тасралтгүй оновчтой болгож, боомтод "ногоон суваг"-ын баталгаа бий.

Хүнсний ногоо эсвэл жимс нь хоёр бүс нутгийн хүмүүсийн амьжиргааг холбодог. Хөл хөдөлгөөн ихтэй логистикийн сүлжээ нь хоёр орны ард түмний хамгийн үндсэн амьдралын хэрэгцээг холбож, харилцан туслалцах хөршийн найрамдлыг тусгадаг.

Паркийн импульс: Тэмээн жингийн цувааны "Шинэ эхлэл" ба шинэ тооцооллын хүчин чадлын "ногоон хүч"

05-р сарын 13-нд сэтгүүлчдийн баг Улаанцав хотын Чисүмү олон улсын логистикийн төвийн аж үйлдвэрийн парктай танилцсан. Энэ бол улсын хэмжээнд төлөвлөгдсөн хуурай замын боомтын төрлийн үндэсний ложистикийн төв бөгөөд Өвөр Монголын умард зүгт нээлттэй байх чухал тулгуур цэг юм.

Хятад-Европын ачааны галт тэрэгний өртөөн дээр "Хятадад үйлдвэрлэв" бүтээгдэхүүнээр дүүрэн чингэлгүүд хөдлөхөд бэлэн болсон байна. Улаанцаваар дамжин өнгөрөх эдгээр галт тэрэгнүүд алс холын Москва, тэр ч байтугай Европ руу чиглэх болно. 2025 онд Өвөр Монголд Хятад-Европын 9557 ачааны галт тэрэг орж, гарсан нь нь өмнөх оны мөн үеэс 16.9 хувиар өссөн үзүүлэлт бөгөөд улсын нийт тээврийн бараг тал хувийг эзэлж байна. Энэ тоон үзүүлэлтийн цаана Чисүмү зэрэг аж үйлдвэрийн паркуудын үр ашигтай зохион байгуулалт, түгээлтийн чадавхи оршино.

- Энэ бол Орос, Европ руу чиглэсэн чухал суваг, мөн Бээжин-Тяньжин-Хэбэй зах зээлийн өргөтгөл юм. Энд "баталгаат боомт, орчин үеийн ложистик, олон улсын худалдаа, боловсруулалт, үйлдвэрлэл" гэсэн функцууд хурдацтай нэгдэж байна гэж паркийн ажилтан тайлбарлав.

- Энэ газар маш том, холбоос бүр жигд, стандартчилагдсан байдлаар ажилладаг. Би Хятадад болж буй асар их өөрчлөлтүүдийн талаар мэдэж авсан, сурч болох бүх туршлагаа Монголд авчрахыг хүсч байна гэж Tenger телевизийн сурвалжлагч Халиумаа хэлэв.

Чисүмү аж үйлдвэрийн парк нь уламжлалт ложистикийн шинэчлэлийг төлөөлж байгаа бол CICC Data Ulanqab бага нүүрстөрөгчийн тооцооллын хүчний бааз нь Өвөр Монголын шинэ чанарын бүтээмжийн амлалтыг харуулж байна.

Жүнжин Data төсөл жилд 854 сая киловатт-цаг үйлдвэрлэх бөгөөд шинэ эрчим хүчний хүчин чадлын ашиглалтын түвшин 96.8 хувиас давж, ногоон цахилгаан орлуулах түвшин 40 хувьд ойртох болно.

- Хятадын асар том бүтээн байгуулалт үнэхээр гайхалтай. Монгол Улс энэ тал дээр Хятадаас суралцах зүйл их байгаа бөгөөд бид энэхүү дэвшилтэт, боловсронгуй төслийг энэхүү ажиллагаагаар дамжуулан илүү олон Монголын ард түмэнд танилцуулна гэж найдаж байна гэж NTV телевизийн сурвалжлагч Азжаргал хэллээ.

Хөдөө аж ахуйн шинжлэх ухаан, технологи: Хүйтэн, үржил шимтэй хөрсөнд цэцэглэх "Шинэ дээд зэргийн үр" болон орчин үеийн хөдөө аж ахуйн шинэ төлөвлөгөө

05-р сарын 13-ны үдээс хойш сэтгүүлчдийн баг Улаанцав хотын Хүнфү Хөдөө аж ахуйн ХХК-тай танилцсан юм.

- Би саяхан интоорын улаан лоолийг амталсан, маш чихэрлэг бөгөөд эрүүл мэндэд тустай. Би Хятадын ард түмний хичээл зүтгэлийг гүнээ үнэлж байна. Энэхүү хөдөө аж ахуйн үйлдвэрлэлийн паркийн нямбай, дэвшилтэт хөгжил нь Хятадын стандартчилал, өндөр технологитой салшгүй холбоотой гэж Монголын News.mn сайтын сурвалжлагч н.Цолмонбаатар хэлэв.

Дараа нь сэтгүүлчид Хятадын Хүйтэн улирлын хүнсний ногооны академийн ажлын байранд зочилсон. Хүнсний ногооны хүлэмж, сортын үзэсгэлэнгийн талбайд сурвалжлагчид байцаа, брокколи, луувангийн шинэ сортуудыг үржүүлж байгааг харсан.

- Арав гаруй жилийн өмнө импортын сортууд манай улсын хүйтэн улирлын хүнсний ногооны 90 хувийг эзэлж байсан. Одоо бидний сонгож, тариалсан Zhonggan 628 цуврал байцааны сортууд улсын хэмжээнд жилд 1 сая гаруй мү тариалах талбайтай болсон гэж ажлын байрны дарга Гуань Хүймин хэлэв.

- Бид хүйтэнд тэсвэртэй, өвчинд тэсвэртэй хүнсний ногооны сорт, орчин үеийн тариалалтын техникийг нэвтрүүлэхийг үргэлж хүсч ирсэн. Хятадын эрдэмтдийн ажлын байрны ололт амжилт маш практик юм. Хэрэв Монгол Улс эдгээр технологи, үрийн эх үүсвэрийг нэвтрүүлбэл орон нутгийн хүнсний ногооны хангамжийг ихээхэн баяжуулах болно гэж Монголын Сэтгүүлчдийн Нэгдсэн Эвлэлийн дэд дарга Ариунчулуун ярилаа.

Монголын Tenger телевизийн сэтгүүлч н.Энхгэрэл:

- Энэ бол зүгээр нэг сурвалжилга биш, харин ирээдүйн хамтын ажиллагааны боломжуудыг судлах явдал юм. Энэхүү арга хэмжээний тусламжтайгаар бид илүү нээлттэй, үр ашигтай, ногоон Өвөр Монголыг харсан гэж хэллээ.

Арга хэмжээний Бээжингийн хэсэг 05-р сарын 14-нд эхэллээ. Нээлттэй байдал, хамтын ажиллагаа, хөгжлийн түүх үргэлжилж байна.

Үндэсний их баяр наадмын сорилго барилдаан болно

zulaa — Tue, 02 Jun 2026 11:21:45 +0800

Монголын Үндэсний бөхийн холбооноос зургадугаар сард зохион байгуулах албан ёсны барилдаануудын хуваарийг танилцууллаа. Хуваарийн дагуу зургадугаар сарын 6-ны Бямба гаригийн 11:00 цагаас Цэргийн цол, чимэг олгох “Бүх цэргийн наадам-2026” зохион байгуулагдах юм.

Мөн зургадугаар сарын 7-ны Ням гаригийн 11:00 цагаас Өмнөговь аймгийн Манлай сумын харьяат, БНМАУ-ын арслан Г.Дэмүүлийн нэрэмжит Үндэсний их баяр наадмын сорилго улс, аймаг, цэргийн цолтой болон залуу 256 бөхийн барилдаан болно.

Сарын сүүлээр буюу зургадугаар сарын 27-ны Бямба гаригийн 11:00 цагаас Нийслэлийн иргэдийн баяр “Хүрээ цам-Даншиг наадам-2026” эхлэх бол зургадугаар сарын 28-ны Ням гаригийн 15:00 цагаас тус наадмын барилдаан үргэлжлэхээр төлөвлөжээ.

Ийнхүү үндэсний бөхийн хорхойтнуудыг баяр наадам, тэмдэглэлт өдрүүдэд зориулсан сонирхолтой барилдаанууд хүлээж байна.

Баг зурж урлалаа

otgoo — Mon, 01 Jun 2026 12:41:11 +0800

Гадаад оюутнууд Хятадын эртний “нүүр будалт”-ын урлаг буюу ши жүжгийн багийг урлаж будах ур мэргэжлийг биечлэн туршиж үзлээ.

“Хятадын эртний гурван улсын түүхийн ул мөрөөр” Сычуань - Чүнчингийн соёлтой танилцах аяллын багийнхан 05-р сарын 14-ний орой Жаохуа эртний хотхонд буудалласан бөгөөд торгон хавтагыг ургамал цэцгээр үнэржүүлэх эртний соёл, ши жүжгийн багийг урлан будах зэрэг ур мэргэжлийг биечлэн туршиж суралцсан байна.